Hidrolik sistemlerde mekanik enerjiyi hidrolik akışa dönüştüren en önemli parçalardan biri hidrolik dişli pompadır. Kompakt yapısı, dayanıklılığı, düzenli debi sağlaması ve farklı makine sistemlerine kolayca uygulanabilmesi nedeniyle mobil ve endüstriyel hidrolikte yaygın olarak kullanılır.

Tarım makinelerinden araç üstü ekipmanlara, preslerden iş makinelerine kadar birçok sistemde ihtiyaç duyulan hidrolik yağ akışı dişli pompalar tarafından sağlanabilir. Ancak sistemden beklenen performansın alınabilmesi için pompanın yalnızca dış görünüşüne veya bağlantı ölçüsüne göre değil; debi, basınç, deplasman, dönüş yönü ve montaj özelliklerine göre seçilmesi gerekir.

Bu rehberde hidrolik dişli pompaların çalışma prensibini, kullanım alanlarını, pompa gruplarını ve doğru ürün seçiminde dikkat edilmesi gereken noktaları detaylı biçimde ele alıyoruz.

Hidrolik Dişli Pompa Ne İşe Yarar?

Hidrolik dişli pompa, bağlı olduğu elektrik motoru, dizel motor veya araç motorundan aldığı mekanik dönüş hareketini hidrolik yağ akışına dönüştürür.

Pompanın içinde bulunan dişliler döndükçe yağ:

1. Pompanın emiş hattından içeri alınır.
2. Dişliler ile pompa gövdesi arasında taşınır.
3. Basınç hattına doğru yönlendirilir.
4. Valf, silindir veya hidromotor gibi hidrolik elemanlara gönderilir.

Pompanın temel görevi doğrudan basınç üretmekten çok, sisteme gerekli yağ akışını sağlamaktır. Sistemde oluşan basınç ise yağ akışına karşı meydana gelen direnç sonucunda ortaya çıkar.

Bu nedenle hidrolik dişli pompa seçilirken sistemin ihtiyaç duyduğu debi ve maksimum çalışma basıncı birlikte değerlendirilmelidir.

Hidrolik Dişli Pompanın Avantajları Nelerdir?

Dişli pompalar birçok hidrolik uygulamada şu avantajları sunar:

• Kompakt ve sağlam gövde yapısı
• Düzenli ve kararlı yağ akışı
• Farklı deplasman seçenekleri
• Sağ ve sol dönüş alternatifleri
• Kolay montaj ve bakım
• Mobil hidrolik sistemlere uygunluk
• Endüstriyel uygulamalarda güvenilir çalışma
• Uygun maliyetli pompa çözümü
• Farklı mil, flanş ve bağlantı seçenekleri

Doğru çalışma şartlarında kullanılan kaliteli bir dişli pompa, hidrolik sistemin verimli ve kararlı biçimde çalışmasına önemli katkı sağlar.

Hidrolik Dişli Pompa Nerelerde Kullanılır?

Hidrolik dişli pompalar, yağ akışına ihtiyaç duyan çok sayıda makine ve ekipmanda kullanılabilir.

Başlıca kullanım alanları şunlardır:

Tarım makineleri

Yem karma makineleri, balya makineleri, silaj makineleri, gübre dağıtma makineleri, pulluk sistemleri ve diğer tarımsal ekipmanlarda hidrolik hareketlerin sağlanmasında kullanılabilir.

Araç üstü hidrolik ekipmanlar

Damper sistemleri, çöp kamyonları, kurtarıcılar, araç üstü vinçler, mobil platformlar ve özel amaçlı araçlarda hidrolik güç sağlamak için tercih edilebilir.

İş makineleri

Yükleyiciler, ataşmanlar, kaldırma sistemleri ve yardımcı hidrolik devrelerde farklı kapasitelere sahip dişli pompalar kullanılabilir.

Endüstriyel makineler

Hidrolik presler, üretim makineleri, konveyör sistemleri, kaldırma ekipmanları ve otomasyon uygulamalarında düzenli yağ akışı sağlamak için kullanılabilir.

Beton ve mobil makine sistemleri

Beton pompaları, transmikser ekipmanları ve diğer mobil hidrolik uygulamalarda sistem ihtiyacına uygun dişli pompa seçenekleri değerlendirilebilir.

Hidrolik Dişli Pompa Seçerken Nelere Dikkat Edilmelidir?

Doğru pompa seçimi, sistem performansını ve pompanın kullanım ömrünü doğrudan etkiler. Pompa seçerken aşağıdaki teknik bilgiler mutlaka kontrol edilmelidir.

1. Pompa Deplasmanı

Deplasman, pompanın bir tam dönüşte taşıdığı teorik yağ hacmini ifade eder ve genellikle cm³/dev olarak belirtilir.

Deplasman yükseldikçe aynı motor devrinde pompanın sağlayacağı teorik debi de yükselir. Ancak yalnızca daha büyük deplasmanlı pompa seçmek her zaman daha iyi sonuç vermez.

Sistemin valfleri, hortumları, silindirleri, hidromotorları ve yağ tankı seçilen debiye uygun olmalıdır.

Yaklaşık teorik debi şu şekilde hesaplanabilir:

Debi = Deplasman × Devir / 1000

Örneğin 20 cm³/dev deplasmana sahip bir pompa 1.500 dev/dk hızla çalıştırıldığında teorik olarak yaklaşık 30 litre/dakika debi sağlar. Gerçek debi, pompanın hacimsel verimine ve çalışma şartlarına bağlı olarak daha düşük olabilir.

2. Çalışma Basıncı

Pompanın sürekli ve maksimum basınç değerleri sistem ihtiyacına uygun olmalıdır.

Pompanın izin verilen basınç değerinin üzerinde çalıştırılması:

• İç kaçakların artmasına
• Yağ sıcaklığının yükselmesine
• Conta ve yatak hasarına
• Pompa gövdesinin zarar görmesine
• Pompa ömrünün kısalmasına

neden olabilir.

Sistemde uygun basınç emniyet valfi kullanılması ve valfin doğru değere ayarlanması önemlidir.

3. Dönüş Yönü

Hidrolik dişli pompalar sağ dönüşlü veya sol dönüşlü olabilir. Dönüş yönü, pompaya mil tarafından bakıldığında değerlendirilir.

Yanlış dönüş yönüne sahip pompa kullanılması durumunda emiş ve basınç hatları ters çalışabilir. Bu durum pompanın yağ alamamasına ve kısa sürede hasar görmesine neden olabilir.

Sipariş öncesinde mevcut pompanın dönüş yönü veya pompayı çalıştıracak motorun dönüş yönü mutlaka kontrol edilmelidir.

4. Mil Tipi

Pompa mili, pompayı tahrik eden motor veya kaplin ile uyumlu olmalıdır.

Yaygın mil seçenekleri arasında:

• Kamalı mil
• Konik mil
• Frezeli mil
• Özel bağlantılı mil

bulunabilir.

Mil ölçüsü doğru olsa bile kama yapısı, freze sayısı veya koniklik oranı farklı olabilir. Bu nedenle yalnızca mil çapına bakılarak seçim yapılmamalıdır.

5. Flanş ve Montaj Ölçüleri

Pompanın makineye bağlandığı flanş yapısı mevcut montaj alanıyla uyumlu olmalıdır.

Kontrol edilmesi gereken ölçüler şunlardır:

• Flanş tipi
• Merkezleme çapı
• Bağlantı delikleri
• Delikler arası mesafe
• Pompanın toplam uzunluğu
• Mil çıkıntısı

Eski pompanın etiketi okunamıyorsa pompanın farklı açılardan fotoğrafı ve montaj ölçüleri teknik ekiple paylaşılmalıdır.

6. Emiş ve Basınç Portları

Pompanın giriş ve çıkış bağlantılarının ölçüsü ile bağlantı tipi kontrol edilmelidir.

Bağlantılar:

• Dişli bağlantı
• Flanş bağlantı
• Yan port
• Arka port

şeklinde olabilir.

Emiş hattının gereğinden dar seçilmesi pompanın yeterli yağ alamamasına ve kavitasyon oluşmasına neden olabilir.

7. Motor Devri

Pompa, üretici tarafından belirtilen minimum ve maksimum devir aralığında çalıştırılmalıdır.

Çok düşük devirlerde yeterli yağlama ve debi sağlanamayabilir. Aşırı yüksek devirlerde ise emiş problemi, gürültü, sıcaklık artışı ve hızlı aşınma görülebilir.

10 Grup, 20 Grup ve 30 Grup Dişli Pompa Arasındaki Fark Nedir?

Dişli pompalar gövde büyüklüğü ve kapasite sınıflarına göre farklı gruplara ayrılabilir.

10 grup dişli pompalar

Kompakt ölçülerde ve daha düşük debi ihtiyacı bulunan uygulamalarda tercih edilir. Küçük hidrolik üniteler, yardımcı sistemler ve dar montaj alanları için değerlendirilebilir.

Avesta ürün seçeneklerinde yaklaşık 1,25–8 cm³/dev aralığında 10 grup dişli pompa alternatifleri bulunabilir.

20 grup dişli pompalar

Mobil ve endüstriyel hidrolikte yaygın kullanılan pompa gruplarından biridir. Orta seviyedeki debi ihtiyaçları için farklı mil, flanş ve dönüş yönü seçenekleri sunabilir.

Avesta ürün seçeneklerinde yaklaşık 4,5–28 cm³/dev aralığında 20 grup dişli pompalar değerlendirilebilir.

30 grup dişli pompalar

Daha yüksek debi ve güç ihtiyacı bulunan sistemlerde kullanılır. Tarım makineleri, iş makineleri ve ağır hizmet uygulamalarında tercih edilebilir.

Avesta ürün seçeneklerinde yaklaşık 32–60 cm³/dev aralığında 30 grup dişli pompa alternatifleri bulunabilir.

Doğru pompa grubu yalnızca gövde büyüklüğüne göre değil, sistemin debi, basınç ve devir ihtiyacına göre belirlenmelidir.

Hidrolik Dişli Pompa Neden Ses Yapar?

Normalden fazla ses çıkaran bir dişli pompada aşağıdaki sorunlardan biri bulunabilir:

• Yağ seviyesinin düşük olması
• Emiş hattının dar veya tıkalı olması
• Emiş hattından hava alınması
• Hidrolik yağın çok kalın olması
• Pompanın çok yüksek devirde çalışması
• Filtrenin tıkalı olması
• Pompa milinde hizalama problemi
• Pompanın aşınmış olması
• Yanlış dönüş yönü
• Sistemde kavitasyon oluşması

Pompadan gelen uğultu, vuruntu veya düzensiz çalışma sesi göz ardı edilmemelidir. Sorunun kaynağı belirlenmeden pompayı çalıştırmaya devam etmek daha büyük sistem hasarlarına neden olabilir.

Hidrolik Dişli Pompa Arızalarının Başlıca Nedenleri

Dişli pompaların erken arızalanmasına yol açan en yaygın nedenler şunlardır:

Kirli hidrolik yağ

Yağ içerisinde bulunan metal parçacıkları ve diğer kirleticiler pompa dişlilerinde, yataklarında ve gövde yüzeylerinde aşınmaya neden olabilir.

Yetersiz emiş

Dar hortum, tıkalı filtre, düşük yağ seviyesi veya uzun emiş hattı pompanın yeterli yağ alamamasına yol açabilir.

Aşırı basınç

Emniyet valfinin yanlış ayarlanması veya sistemde tıkanıklık oluşması pompanın kapasitesinin üzerinde basınca maruz kalmasına neden olabilir.

Yanlış yağ seçimi

Çalışma sıcaklığına ve sistem şartlarına uygun olmayan hidrolik yağ, yağlama performansını düşürebilir.

Yanlış montaj

Kaplin hizasızlığı, mile aşırı yük binmesi ve hatalı flanş bağlantısı pompa yataklarının kısa sürede zarar görmesine neden olabilir.

Hidrolik Dişli Pompa Fiyatları Nasıl Belirlenir?

Hidrolik dişli pompa fiyatları tek bir değere göre belirlenmez.

Fiyatı etkileyen başlıca özellikler şunlardır:

• Pompa grubu
• Deplasman değeri
• Çalışma basıncı
• Marka
• Gövde malzemesi
• Mil tipi
• Flanş ölçüsü
• Dönüş yönü
• Port bağlantıları
• Tekli veya çoklu pompa yapısı
• Sipariş miktarı
• Stok ve tedarik durumu

Doğru fiyat teklifi alınabilmesi için eski pompanın etiket fotoğrafı, makine modeli veya gerekli teknik ölçüler paylaşılmalıdır.

Sadece en düşük fiyatlı ürünü tercih etmek yerine sistemle tam uyumlu, teknik özellikleri doğrulanmış ve satış sonrası destek sunulan bir pompa tercih edilmelidir.

Rosetta Hidrolik Dişli Pompa Çözümleri

Avesta Endüstri, mobil ve endüstriyel hidrolik sistemlerin ihtiyaçlarına yönelik Rosetta hidrolik dişli pompa seçenekleri sunar.

Farklı uygulamalar için:

• 10 grup dişli pompalar
• 20 grup dişli pompalar
• 30 grup dişli pompalar
• Sağ dönüşlü pompalar
• Sol dönüşlü pompalar
• Farklı mil seçenekleri
• Farklı flanş ve port bağlantıları

değerlendirilebilir.

Pompa seçiminde sistemin çalışma basıncı, istenen debi, motor devri, dönüş yönü ve montaj ölçüleri birlikte incelenmelidir.

Neden Avesta Endüstri?

Hidrolik pompa seçiminde yalnızca ürün satın almak değil, doğru teknik ürünü belirlemek de önemlidir.

Avesta Endüstri;

• Mobil ve endüstriyel hidrolik ürün seçenekleri
• Teknik ürün seçim desteği
• Uygulamaya uygun pompa belirleme
• Farklı bağlantı ve kapasite alternatifleri
• Hızlı teklif ve tedarik desteği
• Hidrolik sistem tecrübesi

ile müşterilerinin ihtiyaçlarına çözüm sunar.

Eski pompanızın etiketini, fotoğrafını veya teknik ölçülerini paylaşarak sisteminize uygun hidrolik dişli pompa seçimi için destek alabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

Hidrolik dişli pompa basınç üretir mi?

Pompa sisteme yağ akışı sağlar. Basınç, bu akışın karşılaştığı yük ve direnç sonucunda oluşur. Pompanın sistem basıncına uygun kapasitede olması gerekir.

Dişli pompanın sağ veya sol dönüşlü olduğu nasıl anlaşılır?

Dönüş yönü genellikle pompa etiketinde belirtilir. Etiket bulunmuyorsa mil tarafından bakılarak emiş ve basınç portlarının konumu teknik olarak değerlendirilmelidir.

Daha büyük dişli pompa takılırsa makine daha güçlü olur mu?

Her zaman olmaz. Büyük pompa daha fazla debi sağlayabilir ancak motor gücü, valf kapasitesi, hortum çapları ve sistem elemanları bu debiye uygun değilse aşırı ısınma veya arıza oluşabilir.

Hidrolik dişli pompa tamir edilir mi?

Hasarın türüne göre bazı pompalar kontrol veya revizyon görebilir. Ancak gövde, dişli ve yatak yüzeylerinde ciddi aşınma varsa pompanın değiştirilmesi daha doğru olabilir.

Dişli pompa seçimi için hangi bilgiler gereklidir?

Deplasman, çalışma basıncı, dönüş yönü, mil tipi, flanş ölçüsü, giriş-çıkış portları, motor devri ve kullanılacağı makine bilgisi gereklidir.

Hidrolik dişli pompa nereden alınır?

Sistemin teknik değerlerine uygun pompa seçimi yapabilen ve satış sonrası destek sunan hidrolik ürün tedarikçilerinden alınmalıdır. Avesta Endüstri ile iletişime geçerek uygulamanıza uygun Rosetta hidrolik dişli pompa seçenekleri hakkında bilgi ve teklif alabilirsiniz.

Hidrolik Dişli Pompa Teklifi Alın

Makineniz için doğru hidrolik dişli pompayı belirlemek amacıyla aşağıdaki bilgileri hazırlayın:

• Eski pompanın etiket fotoğrafı
• Pompanın önden ve arkadan fotoğrafı
• Mil ve flanş ölçüleri
• Dönüş yönü
• Çalışma basıncı
• İstenen debi
• Makine marka ve modeli

Avesta Endüstri teknik ekibiyle iletişime geçerek uygulamanıza uygun hidrolik dişli pompa seçenekleri hakkında detaylı bilgi ve fiyat teklifi alabilirsiniz.

Dişli Pompalar ürün sayfasını inceleyin ve sisteminize uygun pompayı birlikte belirleyelim.